551.1794:(115:5)=78

115:5=23

1794:23=78

9768:24):37=11

(149736:24):367=77

149736:24=6239

6239:367=77

(263424:168):7=224

(183260:77):5=476

(705222:63):58=193

560.20×3-120:2<5-ճիշտ է

5×0-17×0+0<17ճիշտ է

3×24-56>6×0-13×12-24:2-ճիշտ է

1+0-0+1-0x0+2:2>1-1-ճիշտ է

561․Լարի առաջին կտորը երկրորդից երկար էր 6 անգամ իսկ երկրորդ կտորը երորդից կարճ է 4 անգամ որքան է այդ լարերի երկարությունների գումարը եթե  երրորդ լարի երկարությունը 96 մ է։Լուծում96:4=24 24×6=144 144+24+96=264     Պատասխան՝264

562.Ձեթը պահվում էր 2լ, 3 լ,6լ տարողությամբ անոթներում ընդ որում 6 լիտրանոց անոթների քանակը 4 անգամ ավելի էր քան երկուլիտրանոցին և 2 անգամ ավելի քան երեքլիտրանոցինը ։ընդամենը որքան ձեթ կար եթե վեցլիտրանոց անոթում եղած ձեթը 48 լ էր։լուծում

525   .(18+27):3=15

(16+28):4=11

(3×25):5=15

(18×132):6=396

(39×1205):13=3615

(48×5327):16=15981

(10372×51):17=31116

(2375×80):40=4750

(4096×75):25=12288

532.  531+1053:117-(443-399:57)=104

399:57=7

443-7=436

1053:117=9

531+9=540

540-436=104

57×2452+818-(338-78:78)=140245

78:78=1

338-1=337

57×2452=139764

139764+818=140582

140582-337=140245

3948-1359:9+206×42-272=12177

1359:9=151

206×42=8652

8652+151=8803

3948-151=3797

3797+8652=12449

12449-272=12177

73415-779։19+795×23=91659

779:19=41

795×23=18285

73415-41=73374

73374+18285=91659

309824:376+96514:902=931

309824:376=824

96514:902=107

824+107=931

488865:897-191875:625=238

488865:897=545

191875:625=307

545-307=238

538.Մարզադահլիճի մուտքից աջ նստած էին երկու անգամ ավելի շատ մարզասերներ քան մուտքից ձախ ընդմիջումից հետո դահլիճ եկան և 57 մարզասեր և նրանց ընդհանուր քանակը դարձավ  387 քանի մարզասեր էր նստած յուրաքանչյուր կողմում մինչև ընդմիչումը։Լուծում

Տրված բառերից նորերը կազմիր ակ, իկ, ուկ մասնիկներով (ածանցներով):
Այդ ածանցներն ի՞նչ իմաստ են տալիս բառին:

Ա. Աստղիկ, արկղիկ, թիթեռիկ, թերթիկ, գետիկ, նավիկ, դուռիկ,թռչունիկ, խոզիկ, գառիկ(ն):
Բ. Հայրիկ, մայրիկ, տատիկ, պապիկ, քաղցրիկ, անուշիկ, որդիակ, տաքուկ, հարսիկ(ն):

Տրված բառերից տեղ ցույց տվող ածանցավոր բառեր կազմի՛ր:
Գրի՛ր գործածված մասնիկները (ածանցները): Կազմածդ ո՞ր բառերն են մեծատառով սկսվում:

Օրինակ՝
հույն-Հունաստան:

Հիվանդ-հivandanwc,ծաղիկ-ծաղկաստան, մուկ-մկաստան, հայ-Հայաստան, նիստ-, այբուբեն-այբենարան, դաս-դասարան, դպիր-, դարբին-դարբնանոց, հյուր-հյուրանոց, զոր-զորք (ք), ռուս-Ռուսաստան, գործ-գործարան, բրուտ-բրուտարան, կույս-կուսանոց, ուզբեկ-Ուզբեկստան, հնդիկ-Հնդկաստան, , ծիրան-ծիրանենի:

Բնակավայր կամ տեղանք ցույց տվող բառերին այնպիսի ածանցներ ավելացրու, որ նոր բառերը տվյալ տեղի բնակչի իմաստն արտահայտի:

Օրինակ՝
լեռն-լեռնցի:

Երևան-երևանցի, քաղաք-քաղաքացի, Վան-վանեցի, Մուշ-մշեցի, Աշտարակ-աշտարակցի, Արտաշատ-արտաշատցի, Դվին-դվինցի, Կարս-կարսացի, Գյումրի-գյումրեցի, Լոռի-լոռեցի, Ամերիկա-ամերիկացի, ,, սար-սարեցի, գյուղ-գյուղացի:

Տվյալ բառազույգերի արմատները տեղափոխելով՝ բաղադրյալ նոր բառեր ստացի՛ր:

Օրինակ՝
բարեժպիտ, մանկամիտ-բարեմիտ, մանկաժպիտ:

ա) Ջրհարս, ծովանկար,-ջրանկար,
բ) ժանգապատ, արծաթագույն,-ժանգագույն,արծաթապատ
գ) հողածին, ջրաղաց,-ջրածին
դ) զորամաս, երկրամաս:-երկրազոր,երկրամաս

Տրված բառերը բաղադրիչների բաժանի՛ր: Արմատներն ի՞նչ մասնիկով են կապվում:
Օրինակ՝
Գրատախտակ- գր(գիր)+ա+տախտակ:
Ձեռագիր-ձեռ+ա+գիր, գեղանկար-գեղ+ա+նկար, շրջազգեստ-շրջ+ա+զգեստ, սիրահոժար-սիրել+ա+հոժար։

Տրված արմատների կրկնությամբ բառեր կազմի՛ր (արմատների մեջ ի՞նչ փոփոխություն է կատարվում):
Օրինակ՝
Փալաս-փուլուս:
Աման-չաման, մարդ-մուրդ, պարապ-սարապ, պակաս-ավել, մանր-մունր, փոքր-մեծ, ոլոր-մոլոր, սուս-փուս:

Բառակապակցությունների իմաստներն արտահայտի՛ր մեկական բառով:

Օրինակ՝
սրտի ձև ունեցող- սրտաձև:

Մոր քույրը-մորաքույր, դարպասը պահող-դարպասապահ, ժամանակը ցույց տվող-ժամապահ, ջրի աման-ջրաման, գաղտնիք պահող-գաղտնապահ, նավ վարող-նավավար, ծաղկի թերթիկ-ծաղկաթերթ, արագ վազող-արագավազ, ամենից մեծ-ամենամեծ, պոչ չունեցող-անպոչ, անուշ համ ունեցող-անուշահամ, քարով շինված-քարաշեն, կին բժիշկ-բժշկուհի, բալի ծառ-բալենի:

Բառակապակցությունների իմաստներն արտահայտի՛ր մեկական բառով:

Օրնակ՝
բարձր հասակ ունեցող-բարձրահասակ:

Բարի սիրտ ունեցողբարեսիիրտ, խիղճ չունեցող-անխիղճ, բարձր ձայնով-բարձրաձայն, միշտ ժպտուն-ժպտադեմ, գանձը պահելու տեղ-գանձարան, կապույտ աչքերով-կապտաչյա, արքայի որդի-արքայորդի, հույների երկիր-հունաստան, փոքր էշ-իշուկ, ծաաղիկներով զարդարված-ծաղկազարդ, հայերի երկիր-հայաստան:

Արմատ բառի քեզ հայտնի իմաստը գրի՛ր:

Փորձի՛ր բացատրել, թե՛ ինչու՞ է անաստղ, աստղային, աստղիկ, աստղոտ բառերի աստղ մասը համարվում արմատ:որովհետև բոլոր բառերի հիմքը աստղ բառն է։

Տրված արմատներով բաղադրյալ բառեր կազմի՛ր:
Սառն(սառ), միտ(մտ), մուր(մր):սառնոտ,սառույց,միտք,մտազբաղ,մուրճ,մրոտ։

Տրված բառերը կազմող մասերն առանձնացրու՛: Արմատներն ընդգծի՛ր:

Օրինակ՝
մայրություն-մայր-ություն
անամոթ-ան-ամոթ:

Ամպրոպ-ամպ-րոպ, քարոտ-քար-ոտ, օդային-օդ-ային, անշնորհք-ան-շնորհք, դժգոհ-դժ-գոհ, հեռավար-հեռա-վար, բարություն-բարու-թյուն, գրավոր-գր-ավոր, անորոշ-ան-որոշ, տհաճ-տ-հաճ:

Ամեն շարքից մի բաղադրիչ ընտրի՛ր և կազմի՛ր բաղադրյալ բառեր:
Ա. Գետ, կանչ, լույս (լուս), գիր(գր), սիրտ(սրտ), միտ:
Բ. Ան-, -ավոր, -ել, -ակ, -ք, -ոտ:

Գետակ,կանչել,լուսավոր,գիրք,սրտոտ,միտք։

Ամառն ու ձմեռը նկարագրի՛ր՝ գործածելով, ինչքան հնարավոր է, շատ հականիշներով:

Ամառ                    ձմեռ

Տաք է                   ցուրտ է     

Արևոտ  է               ամպամած է

Լուսավոր է          մռայլ է

Սեր և հոր բառերի տարբեր իմաստներով կազմի’ր նախադասություններ:

Աննան շատ մեծ սեր ուներ դեպի պարարվեստը։

Տատիկը հավաքեց կաթի վրայի սերը։

Օրինակ՝
Այս տարի մարտը տաք էր ու չոր:
Մութն ընկնելուն պես մարտը վերջացավ:

Կետերի փոխարեն գրի՛ր փակագծերում տրված համապատասխան բառը կամ արտահայտությունը:
Ծառերին արթնացնողը քամին էր (քամին էր, քամիներ):
Այդ օրվանից հետո շատ քամիներ (քամիներ, քամին էր ) են փչել:
Տարբեր պարեր (պարեր, պարեր) են սովորեցնում դպրոցում:
Դա չտեսնված մի պար էր (պարեր, պար էր):
Պարտեզի բոլոր ծաղիկները սպիտակ են (սպիտակ են, սպիտակեն):
Եթե բոլոր ծաղիկները միանգամից սպիտակեն (սպիտակեն, սպիտակ են), լա՞վ կլինի:
Թող հենց հիմա աչքերը փակեն (փակեն, փակ են) ու քնեն:
Բոլոր դռները փակ են (փակ են, թակեն), մի՞թե տանը մարդ չկա:
Անծանոթ համ էր (համ էր, համեր), այդ մրգից չէի կերել:
Տարբեր խոհարարների եփած նույն անունով ճաշերը տարբեր համեր (համեր, համ էր) ունեն:

Նախադասության մեջ ընդգծված արտահայտությունները փոխարինի՛ր հոմանիշ բառերով:

Այս աղջիկը մատի վրա խաղացնում է բոլորիս:
Հանկարծ սիրտը դող ընկավ. բա որ գազանը նորից գա, ինքն ի՞նչ է անելու: սիրտը դող ընկավ-վախեցավ
Ա՛յ քեզ պատմություն, լսողների մազերը բիզ-բիզ էին կանգնել: մազերը բիզ-բիզ էին կանգնել-զարմացել էին
Մի մատ երեխա է, բայց ինչ՛եր գիտի: Մի մատ երեխա է-փոքր երեխա
Ձեռ ու ոտից ընկած մի մարդ բացեց դուռը:- Ձեռ ու ոտից ընկած-հիվանդ

Հայաստան ասելիս

Հայաստան ասելիս այտերս այրվում են,
Հայաստան ասելիս ծնկներս ծալվում են,
Չգիտեմ ինչու է այդպես:
Հայաստան ասելիս շրթունքս ճաքում է,
Հայաստան ասելիս հասակս ծաղկում է,
Չգիտեմ ինչու է այդպես:
Հայաստան ասելիս աչքերս լցվում են,
Հայաստան ասելիս թևերս բացվում են,
Չգիտեմ ինչու է այդպես:
Հայաստան ասելիս աշխարհը իմ տունն է,
Հայաստան ասելիս էլ մահը ո՞ւմ շունն է…
Կմնամ, կլինեմ այսպես:

 3 days ago  Anahit

Ժայռից մասուր է կաթում,
Կարմիր սարսուռ է կաթում,
Ձորում մշուշ է:

Առուն մասուր է տանում,
Կարմիր սարսուռ է տանում,
Ի՜նչ էլ աշխույժ է:

Առուն բարի է այնպես,
Հասկանալի է այնպես,
Այնպես անուշ է:

Նա երկնչում է քարից,
Բայց երբ թռչում է քարից,
Ահռելի ուժ է:

Առուն ինչպե՞ս կլռի,
Սերս եկել է ջրի,
Ձեռքինը կուժ է:

Առուն մասուր է տանում,
Կարմիր սարսուռ է տանում,
Աշուն է, ուշ է:

Առաջադրանքներ

1. Ընթերցի՛ր բանաստեղծությունը՝  դուրս գրելով և բացատրելով անծանոթ բառերը։ երկնչում է— Վախենալ,ահռելի- Ահ ու սարսափ ազդող։
2. Ընթերցի՛ր ՝առանձնացնելով և բացատրելով փոխաբերությունները։

Առուն մասուր է տանում-
Կարմիր սարսուռ է տանում,

3. Ո՞վ է ստեղծագործության գլխավոր հերոսը․ հիմնավորի՛ր պատասխանդ։

Գխավոր հերոսը առուն է որովհետև բանաստեղծությունում նկարագրում են առվին։

4. Ի՞նչ գույն ունի այս բանաստեղծությունը։ Նկարի՛ր այն միայն գույներ օգտագործելով։

Բանաստեղծությունը ունի կարմիր գույն։

5. Առանձնացրո՛ւ քեզ դուր եկած տողերը և հիմնավորի՛ր ընտրությունդ։

Առուն մասուր է տանում,
Կարմիր սարսուռ է տանում,
Աշուն է, ուշ է:

6. Վերլուծիր բանաստեղծության մեջ ընդգծված հատվածը։

Նա երկնչում է քարից
Բայց երբ թռչում է քարից,
Ահռելի ուժ է:-Առուն վախենում է քարից բայց երբ թռչում է ուժեղանում է։

7. Բացատրի՛ր հետևյալ միտքը․

Առուն մասուր է տանում,-Առուն տանում է մասուր
Կարմիր սարսուռ է տանում- կարմիր վախ է տանում
Աշուն է, ուշ է:-խոր աշուն է

8. Տրված բառերի գործածությամբ, ութնյակներ / ութ տողից կազմված բանաստեղծություն/  կամ քառյակներ/ չորս տողից կազմված բանաստեղծություն/, հորինի՛ր: 

Մասուր-, սարսուռ, աշուն, ուշ, փուշ, կարմիր, անուշ, մշուշ, մուժ, քամի, տանի։   

Ուշ աշնան մշուշի մեջ

Կարմիր մասուր,անուշ մասուր

Քամին տանում է

Քամի ու մուժ

Անուշ աշուն։

• Գրի՛ր ստեղծագործական շարադրություն << Մասուրի ճամփորդությունը>> վերնագրով և հրապարակի՛ր։Մի անգամ մասուրը ճանփորդում է և տեսնում է մի առվակի առվակը ասում է որտեղ ես գնում։ Մասուրը պատասխանում է․

— Ես գնում եմ իմ ընկերոջ մոտ՝ եղևնու մոտ, առվակը ասում է․

— Կարող եմ ես ել գամ քեզ հետ։ Մասուրը պատասխանում․

-Այո իհարկ է կարող ես։ Եվ մասուրն ուառվակը գնում են  եղևնու մոտ և միասին զրուցումեն անտառի մասին։

10. Արտահայտիչ ընթերցի՛ր բանաստեղծությունը, ձայնագրի՛ր ընթերցումդ և հրապարակի՛ր բլոգումդ։

11. Ի՞նչ գիտես մասուրի մասին։ Տարբեր աղբյուրներից օգտվելով՝ ուսումնական նյութ պա

տրաստի՛ր։  Հայտնի են մոտ 350-400 տեսակներ։ Մասրենու նարնջագույն պտուղները հավաքում են սեպտեմբեր ամսին, ավելի ուշ ամիսներին պտուղները կարմրում են: Նարնջագույն պտուղներն առավել հարուստ են վիտամիններով և սննդարար տարրերով, քան կարմիր պտուղները: Սակայն սա չի նշանակում, որ կարմիր պտուղներն օգտակար չեն: Մասուրը մեծ քանակությամբ վիտամին С է պարունակում, որն իր քանակությամբ գերազանցում է նույնիսկ կիտրոնին: Բացի այդ, մասուրը պարունակում է վիտամիններ В1, В2, К, Е, В6։ Մանրացրած մասուրի թուրմն ունի լեղամուղ և հակաբորբոքային հատկանիշներ, դրական է ազդում մարսողական համակարգի վրա, ունի միզամուղ ազդեցություն:
Մասուրի բաղադրության մեջ մտնող վիտամին Р-ն ամրացնում է մազանոթները: Կարոտինը կամ վիտամին А-ն բարձրացնում է օրգանիզմի դիմադրողականությունը: Չինական բժշկության մեջ մասուրի արմատն օգտագործվում է մարսողական համակարգը լավացնելու և պարազիտներն օրգանիզմից դուրս բերելու համար: