Рубрика: Uncategorized

Ստեփան Զորյան «Չալանկը»

Շատ բան կարելի է պատմել շների մասին, բայց այն, ինչ ուզում եմ պատմել, վերաբերում է մեր շանը, որն արդեն չկա:
Մեր Չալանկր մի սև, բրդոտ շուն էր, կուրծքն ու վիզը ճերմակ, որ հեռվից թվում էր սպիտակ վզկապ։ Փոքրուց նրա ականջներն ու պոչը կտրել էին, այդ պատճառով ամառը սաստիկ տանջվում էր ճանճերի ձեռից, հողը փոս էր անում` մեջը պառկում, կամ ժամերով մտնում էր թփերի ու լոբիների արանքը և դուրս էր գալիս միայն այն ժամանակ, երբ անծանոթ ոտնաձայն էր լսում բակում կամ անցնող շան հոտ էր առնում։Զարմանալի շուն էր մեր Չալանկը, տարբեր մարդկանց վրա հաչում էր տարբեր ձևով— մուրացկանների վրա հատընդհատ, ասես իմացնելու համար միայն. անծանոթների վրա տարակուսով, երևի մտածելով, թե հանկարծ տան բարեկամ չլինի՞. ձեռնափայտով մարդկանց վրա` հախուռն։ Ինչպես երևում էր, փայտ չէր սիրում (դրանով հաճախ խփում էին իրեն). բայց, դրա փոխարեն, պատկառանքով էր վերաբերվում լավ հագնված մարդկանց… Հաչում էր նրանց վրա, այնչափ, որ իմացնի, թե մարդ է գալիս… Իսկ քյոխվի կամ գզրի վրա չէր հաչում, մի երկու բերան «հաֆ» էր անում, կլանչելու պես ու մռռոցով քաշվում մի կողմ։ Վախենում էր…Ես այն ժամանակ չէի հասկանում դրա պատճառը, բայց հիմա մտածում եմ, որ Չալանկը երևի ընդօրինակում էր մեզ. ինչ վերաբերմունք մենք ունեինք դեպի մարդիկ, նույնն ուներ և նա։ Մենք մուրացկաններին խղճում էինք, և Չալանկը չէր հալածում նրանց, թույլ էր տալիս մտնել բակը. մենք լավ հագնված մարդուց քաշվում էինք, քաշվում էր և նա, քյոխվից ու գզիրից վախենում էինք— վախենում էր և Չալանկը…Դրան հակառակ՝ մենք սիրում էինք մեր տավարը. սիրում էր և նա… Եթե պատահեր, օրինակ, մեր եզներն առանց հսկողի մնային դաշտում, Չալանկը կմնար նրանց մոտ, նույնիսկ առավոտից մինչև երեկո կհսկեր քաղցած, և երեկոյան միայն, երբ եզները գային տուն՝ նա էլ հետները կգար։Կամ, օրինակ, մայրս հավերին կուտ էր տալիս. պատահում էր, որ հավերի մեջ լինում էին հարևանի հավեր։ Մայրս «օտար, օտար» ասելով` քշում էր դրանց, որ մերոնց կուտը չխլեն։ Երբեմն Չալանկն ինքն էր անում այդ բանը, երբ մայրս չէր նկատում օտար հավերին— նա ցատկում էր կուտ ուտող հավերի մեջ և «օտարներին» քշում.— ընկնում էր նախ մեկի ետևից ու թռթռացնելով հալածում նրան այնքան, մինչև որ թռցնում էր ցանկապատի այն կողմը։ Հետո գալիս էր մյուսներին…Ձմեռը հայրս Չալանկին կապում էր մեր գոմի չարդախում, հենց գոմի դռան առաջ, ուր նա խոտ էր դնում նրա համար, որ տեղը փափուկ ու տաք լինի։Հայրս Չալանկին գոմի դռանը կապում էր նրա համար, որ գող գալու դեպքում իմացնի, որովհետև գոմը գտնվում էր մեր տնից բավական հեռու։ Եթե պատահեր դուռը կոտրեին և ամբողջ տավարը տանեին` չէինք իմանա։— Քնածն ու մեռածը մին է,— ասում էր հայրս և միշտ զգուշացնում, որ եթե ինքը, պատահեց, տանը չեղավ, մենք չմոռանանք Չալանկին կապել գոմի չարդախում։Եվ, պետք է ասած, Չալանկի պատճառո՞վ, թե նրա ահից, ոչ միայն մեր գոմից, այլև մեր բակից բան չէր գողացվում։ Հայրս հավատացած էր, թե մի բան պատահելիս Չալանկը հաչոցով կիմացնի։Իսկ Չալանկը երբեք սուտ չէր հաչում… Դա արդեն հայտնի էր:Ու ահա ձմռան մի գիշեր, երբ մեր տանը բոլորս քնած էինք, հանկարծ զարթնեցինք ինչ-որ տարօրինակ ձայներից։ Մեկը դիպչում էր մեր դռանը, ճանկռոտում և մի տեսակ, մռռոցի նման, ձայներ հանում։Առաջինը զարթնեցինք ես ու մայրս։ Հայրս, սովորաբար, խոր էր քնում, մինչև չհրեիր՝ չէր զարթնի։Մի քանի անգամ ականջ դնելով այդ տարօրինակ ձայներին, մայրս արթնացրեց հորս.

Читать далее «Ստեփան Զորյան «Չալանկը»»
Рубрика: Uncategorized

Վիլյամ Սարոյան «Հյուսնի պատմությունը»

Լյուսի տատիս իմացած հեքիաթներին վերջ չկար: Ահա դրանցից մեկը, որն ապացուցում է, թե հուսահատությունը պարզապես անհեթեթություն է: Այս պատմությունը հյուսնի մասին է, ով ապրել է հարյուրավոր տարիներ առաջ: Օրերից մի օր, տուն վերադառնալիս, ընկերներից մեկը կանգնեցնում է նրան և հարցնում.

Читать далее «Վիլյամ Սարոյան «Հյուսնի պատմությունը»»
Рубрика: Uncategorized

Դասարանական աշխատանք

  1. Հաշվիր.
    ա)  2184 -725 + 96542 – 7205=90805                          բ)   8592 – 657 + 124567 – 7025=125477
           1000 : 4 * 80 : 200=100                                              5100 : 6 * 40 : 200=170
           215 * 4 : 20 * 30  =12900                                               33600 : 60 : 70 * 22=176


  2. Մրգային աղցանի համար Սոնան օհտագործեց խնձոր, տանձ և դեղձ : Խնձորը 320 գ-ով ավելի էր դեղձից: Տանձը 120 գ-ով քիչ էր դեղձից : Հաշվիր, թե որքան միրգ օգտագործվեց Սոնան՝ գիտենալով, որ դեղձը 600 գ է :Լուծում  320+600=920  600-120=480 920+600+480=2000 Պատ․՝2000գ․։

  3. Հաշվիր արտահայտության արժեքը, եթե   a=3200
Читать далее «Դասարանական աշխատանք»
Рубрика: Uncategorized

Ընտրությամբ գործունեություն

Շրջանակի մեջ վերցրու 1 – 10-րդ առաջադրանքների ճիշտ պատասխանները:
Գտի՛ր այն հնգանիշ թիվը, որի հարյուրավորը 5 է, միավորը 4, իսկ մնացած
կարգերում գրված է 7:

Читать далее «Ընտրությամբ գործունեություն»
Рубрика: ռուսերեն, Uncategorized

Самая умная вещь

Жил-был мудрый царь. И было у него три сына. Однажды он сказал: – Дорогие мои сыновья! Видите хранилище? Я мечтал наполнить его самым нужным, что принесло бы счастье моему народу. Кто исполнит мою мечту, станет царём, сядет на трон. Братья отправились в дорогу. Через три месяца они вернулись.

Читать далее «Самая умная вещь»
Рубрика: Uncategorized

Լրացուցիչ աշխատանք

  1. Կիրակի օրը թանգարան այցելեց 70 մարդ , երկուշաբթի՝ հինգ անգամ պակաս, իսկ երեքշաբթի՝ երկու անգամ պակաս, քան երկուշաբթի: Քանի՞ մարդ այցելեց թանգարան երեքշաբթի օրը:Լուծում  70:5=14  14:2=7  Պատ․՝7։

  2. Տուփում կան 41 գնդիկներ՝ կարմիր, կապույտ և նարնջագույն: Կարմիր գնդիկները 20անգամ ավելի են, քան նարնջագույնները: Քանի՞ կապույտ գնդիկ կա տուփում:

  3. 7 տուփի մեջ կա 84 մատիտ: Քանի՞ այդպիսի տուփ է օգտագործվել 1500 մատիտ տեղավորելու համար:Լուծում 84:7=12 1500:12=750    Պատ․՝750

  4. Բեռնատար ավտոմեքենան 3 ժամում անցավ 180կմ: Այդ նույն ճանապարհը մարդատար ավտոմեքենան անցավ 2 ժամում: Որքա՞ն էր դրանց արագությունների տարբերությունը:Լուծում 3-2=1 Պատ․՝1 ժամում։

  5. Կատարիր գործողություններ.

    ա) 12կմ 450մ + 44կմ 650մ – 11կմ 305մ= 56կմ1100մ-11կմ305մ=45կմ795մ

    բ ) 24դմ 8սմ + 14դմ 6սմ – 5դմ 8սմ= 38դմ14սմ-5դմ8սմ=33դմ6սմ

    գ ) 11ժ 28ր + 2օր 16ժ – 3ժ 40ր=
Рубрика: Uncategorized

Լրացուցիչ աշխատանք

1.Կիրառելով գումարման տեղափոխական և զուգորդական օրենքները՝ հաշվել առավել հարմար եղանակով.

296+179+4+21=

1)21+4=25

2)296+179=375

3)375+25=400

2.Ո՞րն է անհայտ արտադրիչը, եթե հայտնի արտադրիչը 8 է, իսկ արտադրյալը՝ 56:

8×7=56

3.Կատարիր բաժանում.

2505:15=17

4.Հաշվել թվային արտահայտության արժեքը.

(971-317):6+574:14=60

5.Նշվածներից ո՞րն է սխալ.

1 դմ=10սմ

1ց=100 կգ

1ր=60վ

1մ=100մմ —

6.Նշվածներից ո՞րն է ճիշտ.

1ժ=100ր

1կգ=100տ

1սմ=10մմ +

1տ=100ց

7.Արտահայտել կիլոգրամներով.

14 տ 12 ց =1600կգ

12 ց 15000 գ +27000կգ․

8.Հեծանվորդի արագությունը 300մ/ր է: Քանի՞ կիլոմետր կանցնի հեծանվորդը 1 ժամում:Լուծում 300×60=18000 Պատ․՝18000։

9.Արան, Հայկը և Կարենը գնեցին միատեսակ փուչիկներ: Արան 12 փուչիկի համար վճարեց 150 դրամով ավելի, քան Հայկը՝ 7 փուչիկի համար: Կարենը որքա՞ն վճարեց 10 փուչիկի համար:

10.Դերձակը 105 մ երեք տեսակ կտոր գնեց: Ըստ որում, առաջին տեսակից գնեց 12 մ-ով ավելի, քան երկրորդից, երկրորդից՝ 9 մ-ով ավելի, քան երրորդից: Ամեն տեսակից քանի՞ մետր գնեց:

11.Նարեկը 2 տարով մեծ է իր 9 տարեկան քրոջից և 3 տարով փոքր եղբորից:Եղբոր տարիքը 3 անգամ փոքր է հոր տարիքից:Քանի՞ տարեկան է Նարեկի հայրը:Պատ․՝42 տարեկան։

12. Գտեք ուղղանկյան և եռանկյան պարագծերի տարբերությունները, եթե ուղղանկյան երկարություն 7 դմ է, լայնությունը՝ 5 դմ, իսկ եռանկյան բոլոր կողմերը հավասար են 6 դմ-ի:Լուծում1) 7+7+5+5=24 2) 6×3=18 3) 24-18=6 Պատ․՝6։

13.Արտահայտել կիլոգրամներով.

5 տ=5000կգ

3 տ 14 ց=4400կգ

7 ց 14 կգ 74000գ=788կգ

14. Երկու գյուղերից,որոնց միջև հեռավորությունը 18 կմ է, 2 մարդ , միաժամանակ իրար ընդառաջ շարժվեցին և 2 ժամ հետո հանդիպեցին: Եթե նրանցից մեկը 1 ժամում 4 կմ էր անցնում, մյուսն ինչքա՞ն էր անցնում:Պատ․՝1ժամում 4 կմ․։

Рубрика: Uncategorized

Դասարանական աշխատանք

  1. Գրիր այն թիվը, որը պարունակում է միայն՝


ա)1-ին կարգում՝ 7 կարգային միավոր, 5-րդ կարգում՝ 6 կարգային միավոր:60007
բ )2-րդ կարգում՝ 8 կարգային միավոր, 4-րդ կարգում՝ 9 կարգային միավոր:9080

Читать далее «Դասարանական աշխատանք»